MAŁOPOLSKI OŚRODEK DORADZTWA ROLNICZEGO
z siedzibą w Karniowicach

Wywiad z Panią Iwoną Szablińska Dyrektorem Oddziału Regionalnego Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w Krakowie.

Dziennikarz: Dzień dobry. Dziękuję, że zgodziła się Pani porozmawiać z nami o rencie wdowiej, do której uprawnieni są również świadczeniobiorcy KRUS.

Pani Dyrektor (Iwona Szablińska, Dyrektor Oddziału Regionalnego KRUS w Krakowie): Dzień dobry. Renta wdowia, to właściwie zbieg prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku z innym świadczeniem emerytalno-rentowym. Jednakże w środkach masowego przekazu przyjęto dla ułatwienia, że będzie się mówić o tym świadczeniu właśnie  „renta wdowia”. Polega ona na możliwości zachowania swojego świadczenia przy równoczesnym otrzymywaniu części świadczenia po zmarłym współmałżonku. Jej wprowadzenie miało na celu poprawić sytuację finansową wielu starszych osób, które do tej pory, po śmierci współmałżonka, traciły znaczną część dochodu.

Dziennikarz: Jakie warunki musi spełniać wdowa lub wdowiec, aby otrzymać taką rentę?

Pani Dyrektor: Przede wszystkim musi pozostawać we wspólności małżeńskiej z osobą zmarłą do dnia jej śmierci i nie pozostawać w nowym związku małżeńskim w dacie złożenia wniosku. Ponadto wdowa powinna mieć ukończone co najmniej 60 lat, a wdowiec 65 lat. Dodatkowo wdowa musi nabyć prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż w dniu ukończenia 55 lat, a wdowiec w dniu ukończenia 60 lat. Poprzez nabycie prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego należy rozumieć nabycie prawa do renty rodzinnej z chwilą spełnienia przez wdowę lub wdowca wszystkich warunków określonych przepisami prawa wymaganych do jego powstania. Wskazane przezemnie warunki muszą być spełnione łącznie.

Dziennikarz: A jeśli wdowa ponownie wyszła za mąż i jej drugi małżonek również zmarł, to po którym mężu może się starać o rentę wdowią?

Pani Dyrektor: Prawo do renty wdowiej będzie przysługiwało jej po śmierci małżonka, z którym ostatnio pozostawała w związku małżeńskim, o ile spełni wszystkie wymagane warunki. Proszę również pamiętać, że  prawo do renty wdowiej ustanie z dniem poprzedzającym dzień zawarcia nowego związku małżeńskiego przez osobę uprawnioną.

Dziennikarz: Czy to już wszystkie niezbędne warunki? 

Pani Dyrektor: Należy również wspomnieć, że wysokość świadczeń wypłacanych w zbiegu, czyli tego wypłacanego w całości oraz renty wdowiej, nie może być wyższa od trzykrotności kwoty najniższej emerytury. Od 1 marca 2025 roku najniższa emerytura wynosi 1878,91 zł, a jej trzykrotność to kwota 5636,73 zł.

Dziennikarz: Jak wygląda procedura ubiegania się o rentę wdowią?

Pani Dyrektor: Wniosek o to świadczenie można złożyć w każdej z osiemnastu jednostek Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na terenie województwa małopolskiego albo przez elektroniczną skrzynkę podawczą KRUS-ePUAP lub nadesłać pocztą. Wnioski, które są omyłkowo składane w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, przekazywane zostają niezwłocznie do KRUS. Natomiast przyznawaniem i wypłatą rent wdowich będzie się zajmować oddział KRUS w Krakowie oraz placówki terenowe w Nowym Sączu i w Tarnowie, w zależności od miejsca zamieszkania wnioskodawców. Wypłata rozpocznie się od 1 lipca 2025 roku. Jeśli osoba ubiegająca się o rentę wdowią nie ma ustalonego prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku, powinna złożyć również wniosek o to świadczenie.

Dziennikarz: Kiedy należy złożyć wniosek o rentę wdowią?

Pani Dyrektor: Wniosek o rentę wdowią można złożyć już teraz. Aby otrzymać to świadczenie od 1 lipca 2025 roku, wniosek powinien być złożony najpóźniej do 31 lipca 2025 roku. W całym województwie małopolskim do KRUS zostało złożonych już 6329 wniosków o rentę wdowią. W krakowskim oddziale wpłynęło 3048 wniosków, w placówce w Nowym Sączu 1810 wniosków, a w placówce w Tarnowie 1471 wniosków.

Dziennikarz: Jakie są najczęstsze trudności w rozpatrywaniu tych wniosków?

Pani Dyrektor: Rozpatrzenie tych wniosków to dodatkowe zadania do wykonania dla pracowników Kasy, dlatego proszę o wyrozumiałość i cierpliwość wszystkich wnioskodawców. Natomiast, aby przyznać prawo do renty wdowiej i związanej z nią renty rodzinnej, często musimy poszukiwać informacji o zmarłym współmałżonku wnioskodawcy. Dzieje się to głównie w przypadkach, gdy zmarł on w latach 90-tych ubiegłego wieku, gdy KRUS dopiero był tworzony, a cała dokumentacja albo pozostała w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych albo należy ją odtworzyć, wykorzystując dokumenty pośrednie znajdujące się w innych aktach rentowych lub ewidencjach gminnych.

Dziennikarz: Ile wynosi renta wdowia?

Pani Dyrektor: Wysokość renty wdowiej to 100 % renty rodzinnej oraz 15 % własnego świadczenia lub 100% własnego świadczenia oraz 15 % renty wdowiej. Od 1 stycznia 2027 roku drugie świadczenie zwiększy się o 25%.

Dziennikarz: Czy może Pani pokazać to na przykładzie?

Ekspertka: Tak. Emerytura rolnicza dla wdowy wypłacana jest w kwocie 2500,00 zł, natomiast rentę rodzinną po zmarłym małżonku KRUS ustalił na kwotę 2000,00 zł, lecz jej nie wypłacił, ponieważ wdowa we wniosku o rentę wdowią zaznaczyła, że chce mieć wypłacane 100 % emerytury rolniczej. Od dnia 1 lipca 2025 roku KRUS wypłaci emeryturę w całości, czyli, 2500,00 zł , a rentę rodzinną w 15 %, to jest 300,00 zł. Na stronie ZUS jest zamieszczony kalkulator, gdzie można wstępnie obliczyć najkorzystniejszy wariant świadczenia, który nam będzie przysługiwał.

Dziennikarz: A jeśli wdowa pobiera emeryturę w ZUS, a jej zmarły małżonek miał prawo do emerytury rolniczej z KRUS, gdzie powinna złożyć wniosek o rentę wdowią.

Pani Dyrektor: Każdy organ emerytalny będzie wypłacał przyznane przez siebie świadczenie. W podanej przez Pana sytuacji wdowa powinna złożyć wniosek o rentę rodzinną po zmarłym mężu oraz wniosek o rentę wdowią do KRUS. Wówczas, zakładając że emerytura z ZUS jest wyższa od renty rodzinnej po zmarłym małżonku, to ZUS będzie wypłacał pełną emeryturę pracowniczą, a KRUS – 15% renty rodzinnej. Ważne jest to, aby wiedzieć, że prawo do renty rodzinnej i do własnej emerytury nie musi być ustalane w tym samym organie rentowym. Każdy z organów Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Wojskowe Biuro Emerytalne, Biuro Emerytalne Służby Więziennej, Zakład Emerytalno-Rentowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji może ustalić prawo do poszczególnych świadczeń.

Dziennikarz: Dziękuję bardzo za rozmowę i wyjaśnienia.

Pani Dyrektor: Bardzo dziękuję. Mam nadzieję, że przekazane informacje okażą się pomocne dla osób, które stają przed koniecznością ubiegania się o to świadczenie. Pragnę również dodać,  że szczegółowe informacje dotyczące zasad przyznawania renty wdowiej dostępne są na stronie internetowej: www.gov.pl/krus. Dodatkowo Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego uruchomiła infolinię, pod którą można uzyskać niezbędne informacje – numer telefonu: 22 592 66 40. Infolinia czynna jest od poniedziałku do piątku w godzinach od 9:00 do 14:00. Informacje można również uzyskać w Oddziale Regionalnym KRUS w Krakowie oraz w Placówkach Terenowych.